Art. 23.

§ 1.

Er wordt een commissie voor de regulering van de elektriciteit en het gas, in het Duits « Elektrizitäts- und Gasregulierungs-kommission » en afgekort « CREG », opgericht. De commissie is een autonoom organisme met rechtspersoonlijkheid, met zetel in het administratief arrondissement Brussel-Hoofdstad.

 

De commissie neemt alle redelijke maatregelen om in het kader van haar in artikel 23, § 2, opgesomde opdrachten, desgevallend, in nauw overleg met de overige betrokken federale instanties, met inbegrip van de Raad voor de Mededinging, en onverminderd hun bevoegdheden, volgende doelstellingen te bereiken :

het bevorderen, in nauwe samenwerking met het ACER, de Europese Commissie, de reguleringsinstanties van de Gewesten en van de overige lidstaten, van een concurrentiële interne markt voor elektriciteit, veilig en duurzaam voor het milieu binnen de Europese Gemeenschap, en van een efficiënte vrijmaking van de markt voor alle afnemers en leveranciers van de Europese Gemeenschap, en het garanderen van de gepaste voorwaarden opdat de elektriciteitsnetten op efficiënte en betrouwbare wijze zouden functioneren, rekening houdend met de doelstellingen op lange termijn; 
het ontwikkelen van een markt tussen de regio’s van de Europese Gemeenschap zoals bepaald in artikel 12, § 3, van Verordening (EG) nr. 714/2009, die door mededinging gekenmerkt is en correct functioneert binnen de Europese Gemeenschap met het oog op de verwezenlijking van de in punt 1° bedoelde doelstellingen; 
het opheffen van de handelsbelemmeringen in elektriciteit tussen de lidstaten, meer bepaald door voldoende grensoverschrijdende transmissiecapaciteit te voorzien om aan de vraag te beantwoorden en het versterken van de integratie van de markten van de verschillende lidstaten, hetgeen zou moeten leiden tot een betere circulatie van de elektriciteit doorheen de hele Europese Gemeenschap; 
het bijdragen tot het verzekeren van de ontwikkeling, op de meest kosteneffectieve manier, van veilige, betrouwbare en efficiënte nietdiscriminerende netten die klantgericht zijn, de adequaatheid van netten bevorderen alsmede, aansluitend bij de doelstellingen van het algemene energiebeleid, energie-efficiëntie en de integratie van grooten kleinschalige productie van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen; 
het bevorderen van de toegang tot het net van nieuwe productiecapaciteit, meer bepaald door de obstakels op te heffen die in de weg zouden staan van de komst van nieuwe marktpartijen en de integratie van de elektriciteitsproductie uit hernieuwbare energiebronnen; 
5bis° aanmoedigen van vraagzijdemiddelen, zoals vraagrespons, om deel te nemen aan het aanbod op de groothandelsmarkt op dezelfde wijze als de middelen met betrekking tot het aanbod;
ervoor zorgen dat de netbeheerder en de netgebruikers voldoende stimuli krijgen, zowel op korte als op lange termijn, om de prestaties van de netten te verbeteren en de integratie van de markt te bevorderen; 
ervoor zorgen dat de afnemers baat hebben bij een efficiënte werking van de markt en de daadwerkelijke mededinging bevorderen alsook bijdragen tot het waarborgen van consumentenbescherming; 
bijdragen tot het bereiken van een hoog niveau van universele en openbare dienstverlening in de sector van de elektriciteitsvoorziening en bijdragen tot de bescherming van kwetsbare afnemers en tot de compatibiliteit van de processen voor de uitwisseling van gegevens teneinde de afnemers die aangesloten zijn op het transmissienet toe te laten om te veranderen van leverancier.  

 

 

§ 2.

De commissie is belast met een raadgevende taak ten behoeve van de overheid inzake de organisatie en werking van de elektriciteitsmarkt, enerzijds, en met een algemene taak van toezicht en controle op de toepassing van de betreffende wetten en reglementen, anderzijds.

Te dien einde zal de commissie :

gemotiveerde adviezen geven en voorstellen voorleggen in de gevallen bepaald door deze wet of de uitvoeringsbesluiten ervan;
op eigen initiatief of op verzoek van de minister of van een gewestregering onderzoeken en studies uitvoeren in verband met de elektriciteitsmarkt; In dit kader waakt de commissie over het vrijwaren van de vertrouwelijkheid van de commercieel gevoelige gegevens en/of persoonsgegevens en onthoudt zich derhalve ervan deze openbaar te maken;
toezicht houden op de transparantie en de mededinging op de elektriciteitsmarkt overeenkomstig artikel 23bis;
3bis° de objectief verantwoorde verhouding beoordelen tussen de prijzen en de kosten van een bedrijf, bedoeld in artikel 23ter;
houdt toezicht op en controleert de handelsuitwisselingen van voor de groothandel bestemde energieproducten overeenkomstig de Verordening (EU) nr. 1227/2011, met eerbiediging van de respectievelijke bevoegdheden van de Belgische Mededingingsautoriteiten van de FSMA.
toezicht houden op de mate van transparantie, met inbegrip van de groothandelsprijzen en op de naleving van de transparantieverplichtingen van de elektriciteitsmaatschappijen;
de vergunningsaanvragen voor de bouw van nieuwe installaties voor elektriciteitsproductie en nieuwe directe lijnen krachtens de artikelen 4 en 17 onderzoeken;
op haar website de normen en vereisten inzake de kwaliteit van de dienstverlening en levering in overleg met de netbeheerder bepalen en publiceren, rekening houdend met de middelen die worden toegekend via de tariefmechanismen;
controle uitoefenen op de naleving door de netbeheerder en de elektriciteitsbedrijven van de verplichtingen die op hen rusten krachtens deze wet en de uitvoeringsbesluiten ervan, alsook krachtens de overige voor de elektriciteitsmarkt toepasselijke wetgevende en reglementaire bepalingen, meer bepaald betreffende de grensoverschrijdende problemen en de materies bedoeld in Verordening (EG) nr. 714/2009;
controleert de toepassing van het technisch reglement, keurt de documenten goed die door dit reglement worden beoogd met name met betrekking tot de voorwaarden voor de aansluiting en de toegang tot het transmissienet evenals de voorwaarden voor de verantwoordelijkheid voor het evenwicht van de regelzone en evalueert de prestaties uit het verleden van de regels van het technisch reglement die de veiligheid en de betrouwbaarheid van het transmissienet regelen;
10° een advies uitbrengen over het ontwikkelingsplan en het toezicht uitoefenen op de uitvoering van dit plan; De Commissie analyseert de samenhang van dit plan met het
ontwikkelingsplan van het net in de hele Europese Gemeenschap bedoeld in artikel 8, § 3, punt b) van Verordening nr. 714/2009. In voorkomend geval kan deze analyse aanbevelingen opnemen met het oog op de wijziging van het ontwikkelingsplan opgesteld door de netbeheerder.
11° de uitvoering van de openbare dienstverplichtingen bedoeld in artikel 21, eerste lid, 1°, en, in voorkomend geval, de toepassing van de afwijkingen toegestaan krachtens artikel 21, eerste lid, 2°, controleren en evalueren;
12° in voorkomend geval, het mechanisme bedoeld in artikel 7 en het fonds bedoeld in artikel 21, eerste lid, 3°, beheren evenals de fondsen bedoeld in artikel 21ter, § 1, 1° en 4°;
12bis° de maatregelen vastgesteld in toepassing van artikel 7 controleren;
13° controle van de uitoefening van de opdracht voor het beheer van vraagflexibiliteitsgegevens met een energieoverdracht door de netbeheerder volgens criteria en modaliteiten vastgesteld door de Commissie.
14° oefent de tariefbevoegdheden bedoeld in de artikelen 12 tot 12quinquies uit;
14bis° erop toezien dat de tarifering voor de levering van elektriciteit gericht is op het algemeen belang en zich in het globale energiebeleid integreert en, in voorkomend geval, de maximumprijzen controleren die toepasselijk zijn op eindafnemers en distributeurs die eindafnemers die geen in aanmerking komende afnemers zijn bevoorraden en distributeurs die eindafnemers die geen in aanmerking komende afnemers zijn bevoorraden;
15° de rekeningen van de ondernemingen van de elektriciteitssector controleren inzonderheid ter verificatie van de naleving van de bepalingen van artikel 22 en de afwezigheid van kruissubsidies tussen de productie-, transmissie- en distributieactiviteiten;
16° de afwezigheid van kruissubsidies tussen transmissie-, distributieen leveringsactiviteiten controleren
17° alle andere taken uitvoeren die haar door wetten en reglementen betreffende de organisatie van de elektriciteitsmarkt worden toevertrouwd.
18° [...]
18° controleert de afwezigheid van kruissubsidies wanneer de netbeheerder artikel 8, § 2 toepast.
19° er op toezien dat de met name technische en tarifaire toestand van de elektriciteitssector alsook de evolutie van deze sector het algemeen belang beogen en kaderen in het algemene energiebeleid. De Commissie verzekert de permanente monitoring van de elektriciteitsmarkt, zowel op het vlak van de marktwerking als op het vlak van de prijzen. De Koning kan, op voorstel van de Commissie, bij een besluit vastgesteld na overleg in de Ministerraad, de nadere regels van de permanente monitoring van de elektriciteitsmarkt nader bepalen;
20° toezien op de essentiële belangen van de consument en op de correcte toepassing van de openbare dienstverplichtingen door de betrokken ondernemingen.
21° toezien op het bereikte niveau en de bereikte efficiëntie inzake de vrijmaking van de markt en de mededinging voor de groot- en kleinhandelsmarkten, met inbegrip van de beurzen voor elektriciteit en toezien op de eventuele concurrentievervalsing of –beperking, door alle nuttige informatie mee te delen en de zaken die dit verantwoorden te verwijzen naar de Raad voor de Mededinging;
22° toezien op het opduiken van beperkende contractuele praktijken, met inbegrip van exclusiviteitsclausules, die niet-huishoudelijke afnemers die zijn aangesloten op het transmissienet zouden verhinderen om tegelijk met meer dan één leverancier contracten af te sluiten of die hun keuze ter zake zouden kunnen beperken en, in voorkomend geval, de Raad voor de Mededinging van deze praktijken op de hoogte brengen;
23° toezien op de tijd die de netbeheerder doet over de uitvoering van de aansluitingen en herstellingen;
24° bijdragen tot het waarborgen, in samenwerking met alle andere bevoegde instanties, van de efficiëntie en de implementatie van beschermingsmaatregelen voor de eindafnemers;
25° de toegang verzekeren tot de gegevens betreffende het verbruik van de eindafnemers aangesloten op het transmissienet en de beschikbaarstelling, voor facultatief gebruik verzekeren, van een gemakkelijk te begrijpen methode voor een geharmoniseerde voorstelling van de gegevens, betreffende het verbruik en de snelle toegang van alle eindafnemers aangesloten op het transmissienet tot deze gegevens, zodat deze kosteloos over hun verbruiksgegevens kunnen beschikken en toegang verlenen tot hun verbruiksoverzichten, middels uitdrukkelijk akkoord en kosteloos, voor alle als leverancier geregistreerde bedrijven;
26° toezien op de implementering van de regels betreffende de functies en verantwoordelijkheden van de netbeheerder, van de leveranciers, de eindafnemers en de andere marktpartijen overeenkomstig Verordening (EG) nr. 714/2009;
27° toezien op de investeringen in de productiecapaciteit vanuit het oogpunt van de bevoorradingszekerheid;
28° toezien op de technische samenwerking tussen de transmissienetbeheerders van de Europese Gemeenschap en van derde landen;
29° toezien op de implementering van de door artikel 32 en het technisch reglement voorziene veiligheidsmaatregelen;
30° bijdragen tot de compatibiliteit van de uitwisselingsmechanismen van gegevens betreffende de belangrijkste marktverrichtingen op regionaal vlak, zoals voorzien in artikel 12, § 3, van Verordening (EG) nr. 714/2009;
31° de netbeheerder certificeren overeenkomstig de bepalingen van artikel 10, §§ 2ter en 2quater. De commissie zorgt voor de permanente monitoring van de naleving door de netbeheerder van zijn onafhankelijkheidsverplichtingen krachtens de artikelen 9 tot 9ter en, in voorkomend geval, gaat zij op eigen initiatief over tot de certificeringprocedure. De commissie kan van de netbeheerder en van de in de elektriciteitsproductie en -levering werkzame bedrijven alle nuttige informatie opvragen voor haar taken in het kader van de certificeringprocedures voorzien door artikel 10, §§ 2ter en quater. De commissie ziet erop toe dat de vertrouwelijkheid van commercieel gevoelige informatie en/of informatie met een persoonlijk karakter in acht wordt genomen;
32° op verzoek van de gebruiker van een gesloten industrieel net, de in het gesloten industrieel net toegepaste tarieven of de berekeningsmethode van deze tarieven controleren en goedkeuren op basis van de door artikel 18bis vastgelegde criteria;
33° minstens eenmaal per jaar de aanbevelingen over de verenigbaarheid van de leveringsprijzen met de door deze wet en haar uitvoeringsbesluiten vastgestelde openbare dienstverplichtingen publiceren en ze in voorkomend geval overzenden aan de Raad voor de Mededinging; 
34° erop toezien dat, zo nodig en ingeval van weigering van toegang, de netbeheerder de relevante informatie verstrekt over de nodige maatregelen om het net te versterken; 
35° op voorstel van de netbeheerder, de methoden goedkeuren die gebruikt zijn om de toegang tot de grensoverschrijdende infrastructuren mogelijk te maken, met inbegrip van de procedures voor de toewijzing van capaciteit en congestiebeheer. Deze methoden zijn transparant en niet-discriminerend. De commissie publiceert de goedgekeurde methoden op haar website; 
36° toezien op het congestiebeheer van het transmissienet, met inbegrip van de interconnecties, en de invoering van de regels voor het congestiebeheer. De commissie brengt de Algemene Directie Energie hiervan op de hoogte. De netbeheerder dient bij de commissie, ten behoeve van dit punt, zijn ontwerp van regels voor congestiebeheer in, met inbegrip van de toewijzing van capaciteit. De commissie kan hem op een met redenen omklede wijze verzoeken om zijn regels te wijzigen, met inachtneming van de congestieregels die werden vastgelegd door de buurlanden waarvan de interconnectie betrokken is en in samenspraak met het ACER; 
37°  richtsnoeren vaststellen inzake de uitwisseling van gegevens en het reglement, de eigendom van de gegevens en de verantwoordelijkheden inzake de overzichten; 
38° keurt het algemeen plan goed voor de berekening van de totale overdrachtscapaciteit en van de betrouwbaarheidmarge van de transmissie vanuit elektrische en fysische kenmerken van het net dat gepubliceerd wordt door de netbeheerder met toepassing van artikel 8, § 1, derde lid, 11°; 
39° voert een beoordeling uit van de begrippen en de basismethodes die het mogelijk maken de verantwoordelijkheden te bepalen in geval van verzaking aan verplichtingen die verband houden met transactiebeperkingen zoals bepaald en gepubliceerd door de netbeheerder met toepassing van artikel 8, § 1, derde lid, 12°; 
40° voert een beoordeling uit van het algemeen plan voor de berekening van de interconnectiecapaciteit voor de verschillende termijnen, gebaseerd op de elektrische en fysische karakteristieken van het net, gepubliceerd door de netbeheerder met toepassing van artikel 8, § 1, derde lid, 14°; 
41° voert een appreciatie uit van de manier waarop de netbeheerder alle nuttige gegevens openbaar maakt betreffende de grensoverschrijdende uitwisselingen op basis van de best mogelijke vooruitzichten met toepassing van artikel 8, § 1bis, derde lid; 
42° keurt de criteria goed voor de coördinatie van de inschakeling van de productie-installaties en het gebruik van de interconnecties door de netbeheerder, overeenkomstig artikel 8, § 1, derde lid, 5°; 
43° stelt een verslag op over de ondersteunende diensten, overeenkomstig artikel 12quinquies; 
44° kent afwijkingen toe voor de nieuwe interconnectoren bedoeld in artikel 17 van Verordening (EG) nr. 714/2009; 
45° voor zover de toepasselijke gewestelijke bepalingen een regime voor gesloten distributienetten implementeren, op vraag van de gebruiker van een gesloten distributienet die is aangesloten op een distributienet de tarieven of de berekeningsmethodologie van de toegepaste tarieven op het gesloten distributienet nagaan en goedkeuren. 


In de gevallen waarin deze wet of de uitvoeringsbesluiten ervan het advies van de commissie vereisen, kan deze op eigen initiatief voorstellen doen.

 

Het directiecomité overhandigt zijn adviezen (en voorstellen) aan de minister binnen veertig kalenderdagen na ontvangst van het verzoek, behalve wanneer de minister een langere termijn bepaalt. De minister kan een kortere termijn bepalen voor adviezen aangevraagd in het kader van de artikelen 19 en 32. [...]

 

Bij de uitoefening van haar toezicht- en controleopdrachten, zoals bedoeld in het tweede lid, 4°, werkt de commissie samen met de Belgische Mededingingsautoriteiten en met de FSMA en wisselt met hen alle informatie uit en deelt de informatie mee, in voorkomend geval wederkerig, nodig en relevant voor de goede uitvoering van Verordening (EU) nr. 1227/2011 of in de gevallen voorzien of toegelaten door die Verordening. Wanneer de commissie informatie ontvangt vanwege andere autoriteiten in het kader van de uitoefening van haar toezicht-en controleopdrachten, verzekert zij hetzelfde niveau van vertrouwelijkheid als de autoriteit die ze levert, onverminderd artikel 26, § 2, eerste lid.

 

§ 2bis.

De commissie geeft een volledige motivering en verantwoording voor haar beslissingen om de jurisdictionele toetsing ervan mogelijk te maken.

 

De regels die van toepassing zijn op deze motiveringen en rechtvaardigingen worden nader omschreven in het huishoudelijk reglement van het directiecomité, onder meer rekening houdend met de volgende principes :

in de motivering wordt het geheel van de elementen opgenomen waarop de beslissing gesteund is; 
de elektriciteitsondernemingen hebben de mogelijkheid om, vooraleer een beslissing die hen betreft wordt genomen, hun opmerkingen te laten gelden; 
het gevolg dat aan deze opmerkingen wordt gegeven wordt gerechtvaardigd in de eindbeslissing; 
de akten met een individuele of collectieve draagwijdte die worden aangenomen in uitvoering van haar opdrachten alsook iedere voorbereidende akte, expertiseverslag, opmerking van de geconsulteerde partijen die ermee samenhangen, worden gepubliceerd op de website van de commissie, met inachtneming van de vertrouwelijkheid van de commercieel gevoelige gegevens en/of gegevens van persoonlijke aard. 

 

 

§ 2ter.

In het kader van de uitoefening van haar bevoegdheden, neemt de commissie de contractuele vrijheid in acht op het vlak van onderbreekbare leveringscontracten, en langetermijncontracten wanneer zij verenigbaar zijn met het gemeenschapsrecht en in overeenstemming met het gemeenschapsbeleid.

 

§ 3.

De commissie stelt elk jaar een jaarverslag op dat zij vóór 1 mei van het jaar volgend op het betrokken boekjaar aan de Kamer van volksvertegenwoordigers overzendt.

 

Het jaarverslag van de commissie heeft betrekking op :

de uitvoering van haar opdrachten; 
de staat van haar werkingskosten en de wijze waarop zij gedekt zijn, met inbegrip van een overzicht van activa/passiva en het verslag van de bedrijfsrevisor;  
de evolutie van de elektriciteitsmarkt; 
de getroffen maatregelen en de behaalde resultaten voor elk van de in § 2 opgesomde opdrachten; 
een analyse van het ontwikkelingsplan opgesteld door de netbeheerder met toepassing van artikel 13, vanuit het oogpunt van de samenhang ervan met het ontwikkelingsplan van het net over de hele Europese Gemeenschap, zoals bedoeld in artikel 8, § 3, punt b), van Verordening nr. 714/2009, alsook, in voorkomend geval, van de aanbevelingen tot wijziging van het ontwikkelingsplan opgesteld door 7 http://www.emis.vito.be Belgisch Staatsblad d.d. 11-01-2012 de netbeheerder. In het kader van deze analyse houdt de commissie rekening met de prospectieve studie opgesteld met toepassing van artikel 3; 
een kopie van de beslissingen die eventueel werden genomen tijdens het betrokken boekjaar inzake de methodologie voor de berekening van de tarieven met toepassing van de artikelen 12 en 12bis.  

 

De commissie beschrijft in dit verslag de wijze waarop zij de doelstellingen heeft bereikt die werden geformuleerd in haar algemene beleidsnota en in de algemene richtsnoeren die worden voorgeschreven door de regering. Zij verklaart desgevallend de redenen waarom deze doelstellingen niet werden behaald.

 

Dit verslag wordt op de internetsite van de commissie gepubliceerd. Ter informatie wordt een afschrift van dit verslag eveneens naar de minister gestuurd.

 

§ 3bis.

De commissie maakt ook, vóór 1 mei van het jaar volgend op het betrokken boekjaar, aan het ACER en aan de Europese Commissie een jaarverslag over met betrekking tot haar activiteiten en de uitvoering van haar opdrachten. Dit verslag omvat de getroffen maatregelen en de behaalde resultaten voor elk van de in § 2 opgesomde opdrachten. Dit verslag bevat eveneens een analyse van het ontwikkelingsplan opgesteld door de netbeheerder in toepassing van artikel 13, vanuit het oogpunt van de samenhang ervan met het ontwikkelingsplan van het net over de hele Europese Gemeenschap, zoals bedoeld in artikel 8, § 3, punt b), van Verordening nr. 714/2009, alsook, in voorkomend geval, van de aanbevelingen tot wijziging van het ontwikkelingsplan opgesteld door de netbeheerder. In het kader van deze analyse houdt de commissie rekening met de prospectieve studie die opgesteld werd met toepassing van artikel 3.

 

§ 4.

In het kader van de uitvoering van de taken die aan de commissie zijn toegewezen in uitvoering van § 2, 6°, 8°, 9°, 10°, 11°, 15° en 17°, kan de voorzitter van het directiecomité van de commissie de bijstand vorderen van de ambtenaren van de Algemene Directie Energie en Algemene Directie Controle en Bemiddeling van de Federale Overheidsdienst Economie, K.M.O., Middenstand en Energie, die gevolmachtigd zijn overeenkomstig artikel 30bis.

 

§ 5.

De commissie ziet erop toe dat haar personeel en de personen belast met haar beheer :

a) onafhankelijk van alle commerciële belangen handelen; 
b) in de uitoefening van hun opdrachten met toepassing van § 2 geen directe instructies vragen noch aanvaarden van gelijk welke regering of andere openbare of privé-entiteit. Deze vereiste geldt onverminderd een nauw overleg, in voorkomend geval, met alle overige bevoegde overheden, evenals de algemene, door de regering voorgeschreven richtsnoeren.