Afdeling 1.
Aanpak van voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten conform verordening 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende de preventie en beheersing van de introductie en verspreiding van invasieve uitheemse soorten


Art. 31/1.
In deze afdeling wordt verstaan onder:
voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soort: een invasieve uitheemse soort waarvan de negatieve effecten zodanig zijn dat overeenkomstig artikel 4, lid 3 van verordening 1143/2014 van het Europees parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende de preventie en beheersing van de introductie en verspreiding van invasieve uitheemse soorten, gezamenlijk optreden op het niveau van de Unie vereist is;
specimens die in een gesloten omgeving worden gehouden: specimens die worden gehouden in een omgeving die voldoet aan de volgende voorwaarden:
a)
de specimens zijn fysiek geļsoleerd en kunnen niet ontsnappen, zich verspreiden of door onbevoegden worden verwijderd uit de omgeving waar ze worden gehouden;
b)
schoonmaak-, afvalbeheer- en onderhoudsprotocollen waarborgen dat er geen specimens of reproduceerbare onderdelen kunnen ontsnappen, zich verspreiden of door onbevoegden kunnen worden verwijderd;
c)
de specimens worden zodanig uit de omgeving verwijderd, afgevoerd, vernietigd of op humane wijze gedood, dat verspreiding of voortplanting buiten de omgeving waar ze gehouden worden onmogelijk is.
Onverminderd het eerste lid gelden in dit hoofdstuk de definities, vermeld in artikel 3 van verordening 1143/2014 van het Europees parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende de preventie en beheersing van de introductie en verspreiding van invasieve uitheemse soorten.

Art. 31/2.
Ten aanzien van specimens van voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten zijn de volgende handelingen verboden:
het onder zich houden, ook in een gesloten omgeving;
het kweken, ook in een gesloten omgeving;
het vervoeren, behalve om in het kader van de uitroeiing van de specimens naar voorzieningen te worden vervoerd;
het in de handel brengen;
het gebruiken of uitwisselen;
het toestaan om zich voort te planten, te kweken of te telen, ook in een gesloten omgeving;
het vrijlaten in het milieu.

Art. 31/3.
Het agentschap kan specifieke afwijkingen verlenen van de verboden handelingen, vermeld in artikel 31/2, 1°, 2°, 3°, 5° en 6°, in functie van onderzoek of ex situ bewaring en in functie van productie van producten die afkomstig zijn van voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten en het daaropvolgend geneeskundig gebruik van deze producten als deze producten onvermijdelijk zijn om de menselijke gezondheid te bevorderen. Er dient steeds aan de volgende voorwaarden voldaan te zijn:
de voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten worden gehouden en behandeld in een gesloten omgeving;
de activiteit waarvoor een afwijking wordt gevraagd, wordt uitgevoerd door personeel met aantoonbare ervaring met de voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten of nauw verwante soorten;
het vervoer naar en van de gesloten omgeving vindt plaats onder in de afwijking vastgelegde omstandigheden die de ontsnapping van de invasieve uitheemse soorten onmogelijk maken;
als de voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten dieren zijn, worden ze gemarkeerd, of waar nodig op een andere doeltreffende wijze geļdentificeerd, met behulp van methoden die geen vermijdbare pijn, spanning of lijden veroorzaken;
het risico op ontsnapping, verspreiding of verwijdering wordt op doeltreffende wijze beheerst, rekening houdend met de identiteit, de biologie en de verspreidingsvormen van de soort, de activiteit en de beoogde gesloten omgeving, de interactie met het milieu en andere relevante factoren;
de aanvrager van een afwijking stelt een continu surveillancesysteem en een noodplan met inbegrip van een uitroeiingsplan op, voor het geval dat specimens ontsnappen of zich verspreiden. De aanvrager legt het noodplan aan het agentschap ter goedkeuring voor. Als zich een ontsnapping of verspreiding voordoet, voert de aanvrager het noodplan onmiddellijk uit en brengt hij het agentschap hiervan meteen op de hoogte.
Bij een afwijkingsaanvraag verstrekt de aanvrager alle noodzakelijke stukken om het agentschap in staat te stellen te beoordelen of aan de voorwaarden vermeld in het eerste lid is voldaan.
De afwijking wordt beperkt tot het aantal invasieve specimens dat de capaciteit van de gesloten omgeving niet overschrijdt.
De verleende afwijkingen worden publiekelijk bekend gemaakt op de website van het agentschap waarbij minstens de volgende aspecten worden vermeld:
de wetenschappelijke en gebruikelijke naam van de soort waarvoor de afwijking werd verleend;
het aantal of volume van het specimen waarvoor de afwijking is verleend;
het doel waarvoor de afwijking is verleend;
de gecombineerde nomenclatuurcodes conform verordening 2658/87 van de Raad van 23 juli 1987 met betrekking tot de tarief- en statistieknomenclatuur en het gemeenschappelijke douanetarief

Art. 31/4.
In uitzonderlijke gevallen van dwingend algemeen belang, onder andere van sociale of economische aard, kan het agentschap afwijkingen verlenen en toestaan om andere activiteiten te verrichten dan de activiteiten vermeld in artikel 31/3, eerste lid. Een dergelijke afwijking is onderworpen aan de procedure vermeld in artikel 9 van de verordening 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende de preventie en beheersing van de introductie en verspreiding van invasieve uitheemse soorten alsook aan de voorwaarden, vermeld in artikel 31/3, eerste lid.
Een afwijkingsaanvraag als vermeld in het eerste lid bevat de volgende elementen:
de gegevens van de instelling of groep van instellingen die de afwijking aanvraagt, met inbegrip van hun naam en adres;
de wetenschappelijke en gebruikelijke namen van de voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten waarvoor een toelating wordt aangevraagd;
de gecombineerde nomenclatuurcodes conform verordening 2658/87 van de Raad van 23 juli 1987 met betrekking tot de tarief- en statistieknomenclatuur en het gemeenschappelijk douanetarief
het aantal of het volume van de betrokken specimens;
de redenen voor de gevraagde afwijking;
een beoordeling van het risico op ontsnapping of verspreiding uit de voorzieningen waar de voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soort in gesloten omgeving zal worden gehouden en behandeld, inclusief een gedetailleerde omschrijving van de vastgelegde maatregelen om ontsnapping of verspreiding uit deze voorzieningen onmogelijk te maken, alsook van de maatregelen die genomen worden om ontsnappingen uit te sluiten bij een eventueel noodzakelijk vervoer van de soort;
een beschrijving van het vastgelegde surveillancesysteem en van het noodplan dat wordt opgezet om een mogelijke ontsnapping of verspreiding aan te pakken, indien nodig met inbegrip van een uitroeiingsplan;
een beschrijving van de relevante nationale wetgeving die van toepassing is op de instelling of op de groep van instellingen.

Art. 31/5.

§ 1

In afwijking van artikel 31/2, 4°, kan het agentschap door middel van een afwijking het commerciėle gebruik van reeds gevestigde invasieve uitheemse soorten, als dat strikt gemotiveerd wordt, tijdelijk toestaan als onderdeel van de beheermaatregelen die zijn gericht op de uitroeiing, populatiebeheersing of indamming ervan, op voorwaarde dat alle passende controles aanwezig zijn om verdere verspreiding te vermijden.

§ 2

In afwijking van artikel 31/2, 1° en 3°, kan het agentschap afwijking verlenen aan eigenaren van gezelschapsdieren die niet worden gehouden voor commerciėle doeleinden en die behoren tot de voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten, om die dieren te houden tot de natuurlijke dood ervan, op voorwaarde dat ontegensprekelijk kan worden aangetoond dat voldaan is aan de volgende voorwaarden:
de dieren werden al gehouden voor ze werden opgenomen in de Unielijst;
de dieren worden in een gesloten omgeving gehouden en de eigenaar neemt alle passende maatregelen om voortplanting of ontsnapping onmogelijk te maken.
De minister kan nadere regels vaststellen betreffende de wijze waarop kan worden aangetoond dat er voldaan is aan de voorwaarden vermeld in het eerste lid. Nadat die regels zijn vastgesteld worden ze meegedeeld aan de Vlaamse Regering.

Art. 31/6.
Overeenkomstig artikel 32 van Verordening 1143/2014 mogen de houders van een commerciėle voorraad specimens van invasieve uitheemse soorten die zijn verworven voor ze werden opgenomen in de lijst van voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten, vermeld in artikel 3, § 1, 4°, levende specimens of reproduceerbare delen van die soorten tot maximaal twee jaar na het opnemen van de soort op die lijst houden en vervoeren voor verkoop of overdracht aan een instelling die zich bezig houdt met onderzoek of bewaring ex situ, of voor geneeskundige activiteiten als vermeld in artikel 31/3, als de specimens in een gesloten omgeving gehouden en vervoerd worden en alle passende maatregelen zijn genomen om voortplanting of ontsnapping te voorkomen, of mogen die specimens slachten of op humane wijze doden ter uitputting van de voorraad.
De houders, vermeld in het eerste lid, mogen hun voorraad levende specimens verkopen of overdragen aan niet-commerciėle gebruikers tot één jaar nadat de soorten zijn opgenomen in de lijst van voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten, op voorwaarde dat de specimens in een gesloten omgeving gehouden en vervoerd worden, en alle passende maatregelen zijn genomen om voortplanting of ontsnapping onmogelijk te maken.

Art. 31/7.

§ 1

De aanvragen van de afwijkingen vermeld in deze afdeling worden naar het agentschap gestuurd met een papieren formulier, dat aangetekend wordt verstuurd of met een elektronisch formulier via het e-loket op de website van het agentschap. Het model van de formulieren wordt ter beschikking gesteld op de website www.natuurenbos.be van het agentschap.
Het agentschap neemt een gemotiveerde beslissing over de aanvragen binnen een termijn van drie maanden. Die termijn kan bij gemotiveerde beslissing eenmaal verlengd worden voor ten hoogste drie maanden.
Een beslissing die een afwijking toestaat bevat de volgende onderdelen:
de soorten waarvoor met toepassing van artikel 31/3, 31/4 of 31/5 mag worden afgeweken van de verbodsbepalingen, vermeld in artikel 31/2;
de personen of instellingen waaraan de afwijking wordt toegekend;
de middelen, installaties of methoden die mogen worden gebruikt in het kader van de afwijking;
de omstandigheden, de tijd en plaats waaronder de afwijking mag plaatsvinden;
in voorkomend geval, de voorwaarden en de lasten waaronder de afwijking mag worden doorgevoerd, in relatie tot de reden waarvoor de afwijking wordt toegestaan;
de controles die zullen worden uitgevoerd.

§ 2

Het agentschap betekent de beslissing aan de aanvrager.

§ 3

Tegen een weigering tot het verlenen van een afwijking kan er binnen een termijn van dertig kalenderdagen beroep worden ingesteld bij de minister. De minister neemt een beslissing binnen een termijn van twee maanden.

§ 4

De afwijkingen, vermeld in artikel 31/3, 31/4 en 31/5 moeten op elk moment bij de soort gevoegd zijn zolang die soort zich op het grondgebied van de Unie bevindt.

Art. 31/8.
Met behoud van artikel 31/2 tot en met 31/7, kunnen in het wild voorkomende voor de Unie zorgwekkende invasieve uitheemse soorten op de volgende wijzen worden aangepakt:
door de opmaak van een beheerregeling conform de bepalingen van hoofdstuk 4;
door bestrijding conform bijlage 3/1.

Art. 31/9.
Voor de aanpak van prioritaire introductieroutes, vermeld in artikel 13 van de verordening 1143/2014 van het Europees Parlement en de Raad van 22 oktober 2014 betreffende de preventie en beheersing van de introductie en verspreiding van invasieve uitheemse soorten, wordt een beheerregeling opgemaakt. Daarvoor wordt voorzien in publieke inspraak op de volgende wijze:
het agentschap stelt een ontwerp van beheerregeling op, wijzigt of herziet een bestaande beheerregeling en betrekt bij de opmaak van dat ontwerp de meest belanghebbende overheidsorganen, instellingen, privaatrechtelijke organisaties en sociale en maatschappelijke groeperingen;
een ontwerp van beheerregeling of een ontwerp van wijziging of herziening van een beheerregeling wordt, na goedkeuring door de minister, door het agentschap, bij uittreksel bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad, met daarbij de bekendmaking gevoegd van de wijze waarop het ontwerp onderworpen zal worden aan de actieve consultatie van het publiek. Het agentschap zorgt ook voor de bekendmaking van de wijze waarop de actieve consultatie van het publiek zal plaatsvinden via de voor het agentschap gebruikelijke kanalen, zoals elektronische middelen en media, waaronder de publicatie in twee dagbladen, en via de website van het agentschap. Bij de bekendmaking wordt er gewezen op het recht op inspraak van het publiek in de besluitvorming over de beheerregelingen op het vlak van introductieroutes, en wordt er vermeld dat vragen en opmerkingen als vermeld in dit artikel gericht moeten worden aan het agentschap. Gedurende een termijn van zestig dagen, die ingaat op de dag na de bekendmaking in het Belgisch Staatsblad, kan het publiek bezwaren of opmerkingen schriftelijk indienen bij het agentschap volgens de modaliteiten, vermeld bij de bekendmaking;
tegelijkertijd met de bekendmaking wordt een ontwerp bezorgd aan de Strategische Adviesraad Minaraad, die een met redenen omkleed advies uitbrengt binnen een vervaltermijn van een maand nadat hij het ontwerp heeft ontvangen. Het advies is niet bindend;
de beheerregeling of de wijziging of herziening ervan wordt vastgesteld door de minister, rekening houdend met de gegeven adviezen en met de ingediende bezwaren of opmerkingen. Als de minister een door een adviesorgaan uitgebracht advies of de door het publiek ingediende bezwaren en opmerkingen geheel of gedeeltelijk niet volgt wordt dat verantwoord in een verslag dat gevoegd wordt bij de bekendmaking vermeld in punt 5°;
een conform punt 4° door de minister vastgestelde beheerregeling of een wijziging of herziening ervan wordt, samen met het verslag, vermeld in punt 4°, bij uittreksel bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad. De bekendmaking bij uittreksel gebeurt ook via de publicatie in twee dagbladen en via de website van het agentschap.